{{Taxobox | type =  plant
| naam =  Ratelaar
| afbeelding = Rhinanthus-bloem-kl.jpg
| afbeeldingtekst = 
| rijk = ''Plantae'' (Planten)
| stam = ''Embryophyta'' (Landplanten)
| klasse = ''Spermatopsida'' (Zaadplanten)
| clade1 = Bedektzadigen
| clade2 = 'nieuwe' Tweezaadlobbigen
| clade4 = Lamiiden
| orde = ''Lamiales''
| familie = ''Orobanchaceae'' (Bremraapfamilie)
| taxon= Geslacht
| w-naam = ''Rhinanthus''
| auteur = L.
| datum = 1753
}}

'''Ratelaar''' (''Rhinanthus'') is een geslacht uit de bloemen zijn plat en geel. Ze bestaat uit twee lippen, waarvan de bovenste lip aan weerskanten een blauwe tand heeft. De kelk is rond en ook vrij plat. Het zaad is rond en bruin en heeft rondom een vliezige rand. Wanneer de plant is uitgebloeid maken de zaden binnen de verdroogde kelkbladen bij beweging een rammelend geluid. Dat heeft het plantengeslacht de naam ratelaar bezorgd.

Ratelaar is eenjarig en de zaden zijn maar kiemkrachtig tot het volgend voorjaar. Dat heeft als gevolg dat wanneer de planten, door bijvoorbeeld een verkeerd maaibeheer niet tot zaadzetten komen, de planten in één jaar uit een terrein kunnen zijn verdwenen.

Ratelaar is een wortel al uit en gaat op zoek naar de wortels van andere planten zoals gras of natuur- en hommels bezocht.

De gemeente Amstelveen heeft om deze reden de plant veel toegepast in hun plantsoenen. Daar bleek dat voor grote ratelaar de grond aan de ene kant niet te voedselrijk moet zijn. Dan worden ze namelijk verstikt door de massale groei van het gras. Maar ook te voedselarm bleek voor deze plant niet optimaal. Nadat een grasland door een jaarlijks maaibeheer sterk was verschraald, begon het aandeel van ratelaar erin terug te lopen. Nadat het grasland was voorzien van vaste koeienmest nam het aandeel weer toe. Het bleek dat ratelaar  het gemakkelijkst groeide op zure, natte en niet te voedselrijke veengrond. De zandgronden moesten niet te droog zijn in de groeiperiode wil de plant er een vast bestanddeel van de begroeiing gaan uitmaken.

{{Taxobox
| name = ''Rhinanthus''
| image = Yellow-rattle close 700.jpg
| image_width = 240px
| image_caption = ''Rhinanthus minor''
| regnum = Plantae
| divisio = Magnoliophyta
| classis = Magnoliopsida
| ordo = Lamiales
| familia = Orobanchaceae
| subfamilia = Rhinanthoideae
| tribus = Rhinantheae
| subtribus = Rhinanthinae
| genus = '''''Rhinanthus'''''
| genus_authority = L.
| subdivision_ranks = Species
| subdivision = See text
}}

'''''Rhinanthus''''' ('''Rattle''') is a genus of annual hemiparasitic herbs in the family Orobanchaceae, formerly classified in the family Scrophulariaceae. The genus consists of about 30-40 species found in Europe, northern Asia, and North America, with the greatest species diversity (28 species) in Europe.

;Selected species
{|
|- valign=top
|
*''Rhinanthus alectorolophus'' - Greater Yellow Rattle
*''Rhinanthus alpinus''
*''Rhinanthus angustifolius'' - Narrow-leaved Rattle
*''Rhinanthus antiquus''
*''Rhinanthus aristatus''
*''Rhinanthus asperulus''
*''Rhinanthus borbasii''
*''Rhinanthus borealis''
*''Rhinanthus burnatii''
*''Rhinanthus carinthiacus''
*''Rhinanthus dinaricus''
*''Rhinanthus freynii''
*''Rhinanthus glaber''
*''Rhinanthus glacialis''
*''Rhinanthus groenlandicus''
|
*''Rhinanthus halophilus''
*''Rhinanthus mediterraneus''
*''Rhinanthus melampyroides''
*''Rhinanthus minor'' - Yellow Rattle
*''Rhinanthus osiliensis''
*''Rhinanthus ovifugus''
*''Rhinanthus pampaninii''
*''Rhinanthus pindicus''
*''Rhinanthus pubescens''
*''Rhinanthus rumelicus''
*''Rhinanthus serotinus''
*''Rhinanthus songeonii''
*''Rhinanthus subulatus''
*''Rhinanthus wagneri''
*''Rhinanthus wettsteinii''
|}